Rekrutacje w czasie pandemii – edycja II

Badanie ankietowe Lee Hecht Harrison Polska - maj 2020

  • 43% ankietowanych twierdzi, że wszystkie działy pracują zdalnie, gdy w pierwszej edycji badania (na początku kwietnia 2020) tylko 5% ankietowanych wskazywało na zdalną pracę wszystkich działów w firmie.
  • Firmy korzystają z rozwiązań podziału i rotacyjnej pracy zespołów ograniczając tym samym paraliż całego działu w przypadku podejrzenia czy zakażenia COVID- 19.
  • W przypadku prawie 20% firm rekrutacje prowadzone są bez zmian w skali jak zaplanowano. Rekrutuje się w branży IT, FMCG, Centrach Usług Wspólnych oraz w finansach.
  • Na drugim biegunie są firmy, które w całości zawiesiły lub odwołały projekty rekrutacyjne. Jest to 26% ankietowanych głównie z branż produkcyjnej i automotive.
  • Jako główny powód wstrzymania lub zawieszenia rekrutacji wskazano niepewność co do przyszłych potrzeb biznesowych firmy (68%).
  • 35% badanych podkreśla, że pracownicy mają aktualnie mniej pracy, więc nie ma potrzeby powiększać liczby pracowników.
  • 10% ankietowanych zwraca uwagę, iż w trakcie pandemii nastąpiła modyfikacja modelu biznesowego i poszukuje się pracowników o innych kompetencjach niż planowano.
  • Napawać optymizmem może fakt, że 57% ankietowanych ocenia, że zawieszone projekty zostaną wznowione. Tylko 4% badanych zadeklarowało, że rekrutacje nie zostaną przywrócone.
  • W trakcie rekrutacji coraz bardziej popularne stają się osobiste spotkania z kandydatami.  14% wybrało takie rozwiązanie w porównaniu do 7% w pierwszej edycji badania.
  • Dla 36% respondentów dużym wyzwaniem są opóźnienia w decyzjach przełożonych i firmy co do prowadzenia rekrutacji czy zatrudnienia kandydata.
  • Wyzwaniem są także obawy kandydatów przed zmianą w obecnej sytuacji oraz „niepewność kandydatów w podejmowaniu decyzji o zmianie pracy, która wynika z pandemii, jak i negatywnych doświadczeń od innych pracodawców, którzy w ostatnich tygodniach wycofywali się ze złożonych wcześniej ofert”. 
  • W dalszym ciągu redukcję etatów rozważa 13% firm.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

ZDALNY TRYB PRACY    

Sytuacja związana z pandemią i obostrzeniami wymusiła na pracodawcach wprowadzenie pracy zdalnej. Zapytaliśmy które z działów przeniosły się na tryb świadczenie obowiązków poza miejscem pracy. Ankietowani wskazali działy marketingu, HR, wsparcia IT, księgowości i administracji. Zaskakujący jest fakt, że 43% ankietowanych twierdzi, że wszystkie działy pracują zdalnie, gdy w pierwszej edycji badania (na początku kwietnia 2020) tylko 5% ankietowanych wskazywało na zdalną pracę wszystkich działów w firmie. Może to świadczyć o tym, że wraz z przedłużającą się pandemią firmy zmuszone były przystosować się do nowych warunków. 9% ankietowanych z branży produkcji i automotive stwierdziło, że żaden z działów nie pracuje zdalnie. Firmy korzystają również z rozwiązań podziału i rotacyjnej pracy zespołów ograniczając tym samym paraliż całego działu w przypadku podejrzenia czy zakażenia COVID- 19.

 

REKRUTACJE

Z badania wynika, że w przypadku prawie 20% firm rekrutacje prowadzone są bez zmian w skali jak zaplanowano. Rekrutuje się w branży IT, FMCG, Centrach Usług Wspólnych oraz w finansach. Podobne wnioski uzyskaliśmy w 1 edycji badania. W kwietniu pandemia nie pokrzyżowała planów rekrutacyjnych w ponad 20% firm również w branży IT, FMCG oraz Centrach Usług Wspólnych.  

Na drugim biegunie są firmy, które w całości zawiesiły lub odwołały projekty rekrutacyjne. Jest to 26% ankietowanych głównie z branż produkcyjnej i automotive. 23% firm przyznaje, że zawieszono lub odwołano ponad połowę rekrutacji. Prawie 10% firm zawiesiła lub odwołała około ¼ wszystkich planowanych rekrutacji. 13% firm zawiesiło lub odwołało około połowy wszystkich projektów.

Prawie 8% ankietowanych wskazuje, że w firmie nie było trwających czy zaplanowanych rekrutacji.

PRZYCZYNY ZAWIESZANIA REKRUTACJI

Jako główny powód wstrzymania lub zawieszenia rekrutacji wskazano niepewność co do przyszłych potrzeb biznesowych firmy (68%). Jest to spójne z wynikami kwietniowej edycji badania. Sytuacja pandemii, z którą mierzą się firmy jest niecodzienna, a to budzi lęk oraz niepokój w życiu osobistym jak i w biznesie. 37% ankietowanych twierdzi, że powodem zawieszenia rekrutacji jest trudna sytuacja finansowa firmy, która niesie za sobą konieczność ograniczania kosztów na przyszłość, a to powoduje brak zgody na nowe zatrudnienia. 35% badanych podkreśla, że pracownicy mają aktualnie mniej pracy, więc nie ma potrzeby powiększać liczby pracowników. W dalszych ciągu firmy (27%) widzą trudności związane z wdrożeniem pracownika w warunkach różnego rodzaju obostrzeń. Warto przypomnieć, że w pierwszej edycji badania 22% ankietowanych wskazała, że jest to przyczyna ograniczenia rekrutacji. 10 % ankietowanych zwraca uwagę, iż w trakcie pandemii nastąpiła modyfikacja modelu biznesowego i poszukuje się pracowników o innych kompetencjach niż planowano.

Napawać optymizmem może fakt, że 57% ankietowanych ocenia, że zawieszone projekty zostaną wznowione. Tylko 4% badanych zadeklarowało, że rekrutacje nie zostaną przywrócone.

REKRUTACJE ZDALNE

Około 70 % ankietowanych odpowiedziało, że wszystkie rekrutacje prowadzone są online. Około 23% badanych określa, że zdalnie realizuje się do 30 % rekrutacji. W przypadku pozostałych 7% rekrutacje nie są realizowane. W dalszym ciągu popularne są rozwiązania, w których tylko pierwszy etap jest zdalny, a następne odbywają się w biurze przy zastosowaniu sanitarnych obostrzeń.

W trakcie prowadzonych rekrutacji zdalnych najchętniej wybieranym narzędziem jest telefon (45%). Niewiele mniej osób, bo 41%, korzysta z aplikacji Skype, a 36% wybiera Microsoft Teams. Dość liczna grupa (26%) wybrała LinkedIn jako narzędzie używane w rekrutacjach. Jak wynika z naszego badania LinkedIn to nie tylko narzędzie do pozyskania kandydatów, ale również służące do prowadzenia rekrutacji. Co ciekawe, agencje rekrutacyjne korzystają ze swoich autorskich narzędzi do rozmów rekrutacyjnych.

Jeśli chodzi o poziom stanowisk, na jakie rekrutuje się obecnie, 51% to stanowiska specjalistyczne/ eksperckie (głównie IT, FMCG, produkcja). Ponad 30% z poziomu operacyjnego. Stanowiska managerskie stanowią 25%, dyrektorskie zajmują 7%. Na wszystkie wymienione poziomy stanowisk rekrutuje się w przypadku 6% firm.  

 

SELEKCJA KANDYDATÓW

Ciekawiło nas także, w jaki sposób rekruterzy dokonują selekcji kandydatów obecnej sytuacji. Większość respondentów zaznaczyła dwie metody: po pierwsze wywiady online prowadzone w języku polskim, w których uczestniczą osoby z lokalnego kierownictwa oraz specjaliści z działu HR (57%), po drugie rozmowa telefoniczna zaznaczona przez 52% respondentów.

Wywiady on-line za pomocą platform i aplikacji do video konferencji po angielsku z globalnym kierownictwem i HRem stosuje 21% firm. Trochę mniej (20%) uzyskały rozwiązania takie jak wypełnianie testów i kwestionariuszy on-line przez kandydatów oraz przygotowanie specjalnych zadań np. próbki pracy czy prezentacji. W dalszym ciągu mało popularne jest zapraszanie kandydatów do nagrywania swoich odpowiedzi na wyświetlane pytania w specjalnych aplikacjach do rekrutacji - taką odpowiedź wybrało tylko 2% badanych.

W porównaniu do pierwszej edycji naszego badania zauważamy, że firmy chętniej spotykają się osobiście z kandydatami. W tej edycji ankiety zaznaczyło tę odpowiedź 14%, w pierwszej edycji było to tylko 7% ankietowanych. Prawdopodobnie wynika to z odmrażanie gospodarki i luzowania obostrzeń rządowych.

Najbardziej popularną metodą poszukiwania ludzi do pracy są dla firmy ogłoszenia umieszczane na popularnych portalach karierowych np. www.pracuj.pl. Takie rozwiązanie wybrało 67% respondentów. 50% firm publikuje informacje o bieżących rekrutacjach na swoich stronach firmowych w zakładce „kariera”. Podium metod poszukiwania kandydatów zamyka system poleceń pracowniczych i korzystanie z networkingu pracowników (42%). Niewiele mniej, bo 41% preferuje bezpośrednie docieranie do potencjalnych kandydatów np. poprzez LinkedIn. Social media służą firmom także jako miejsce, gdzie mogą one publikować informacje o prowadzonych procesach rekrutacyjnych (profile firm/ fanpage’e) – takie rozwiązanie stosuje 35% respondentów. Z bazy kandydatów, które są już w firmie korzysta 36% badanych. 27% deklaruje korzystanie ze wsparcia agencji. Porównując wyniki z pierwszej edycji badania nie ma tu znaczących zmian.

WYZWANIA REKRUTACYJNE

Niewątpliwie dużym wyzwaniem w obecnej sytuacji jest wdrożenie nowego pracownika do pracy. W naszym pierwszym badaniu pytaliśmy o pomysły na onboarding pracownika i otrzymaliśmy następujące wnioski: „Z analiz wynika, że firmy dostosują się zmian, które zachodzą w obecnej sytuacji. 74% badanych twierdzi, że jest gotowa i zamierza korzystać z możliwości wdrażania nowego pracownika w trybie online. 15% respondentów opowiada się za koniecznością wdrażania pracownika osobiście. Prawie 8% badanych zwraca uwagę, że korzysta z połączenia onboardingu online z tym osobistym w zależności od wymagań na danym stanowisku. Pracowników operacyjnych i fizycznych rekrutuje się osobiście”.

Nadal 55% badanych deklaruje, że wdrożenie pracownika w takich warunkach jest wyzwaniem. Niewiele mniej bo 53% respondentów jako wyzwanie traktuje ograniczoną możliwość spotkań osobistych z kandydatami. Z rynku można usłyszeć różne opinie na temat rekrutacji online. Większość rekruterów twierdzi, że ta formuła pozwala zaoszczędzić dużo czasu. Warto zwrócić uwagę, że przed wybuchem epidemii również korzystano z telefonu czy Skype w trakcie prowadzenia projektów. Jednak podczas rozmów z headhunterami / rekruterami słyszymy, że spotkanie się na żywo jest nieocenione.
Dla 36% respondentów dużym wyzwaniem są opóźnienia w decyzji przełożonych i firmy co do prowadzenia rekrutacji czy zatrudnienia kandydata.
Zauważalnym problemem jest również konieczność przeprowadzania obowiązkowych badań lekarskich oraz opóźnienia w otrzymaniu dodatkowych zaświadczeń potrzebnych do pracy np. o niekaralności (23%). W porównaniu do 1 edycji badania zmalał odsetek firm, które nie posiadają narzędzi do rekrutacji zdalnych. Obecnie jest to 2%, poprzednio 4%.
Respondenci zwracają uwagę, że wyzwaniem jest także strach kandydatów przed zmianą w obecnej sytuacji oraz „niepewność kandydatów w podejmowaniu decyzji o zmianie pracy, która wynika z pandemii jak i negatywnych doświadczeń od innych pracodawców, którzy w ostatnich tygodniach wycofywali się ze złożonych wcześniej ofert”.  

Optymalizacja kosztów        

Firmy starają się radzić sobie z kryzysem wywołanym pandemią w różny sposób.  34% organizacji deleguje swoich pracowników na płatne urlopy, 9% na urlopy postojowe (głównie automotive) i 7% na urlopy bezpłatne. 21% respondentów mówi o rozwiązaniu, jakim jest skrócenie wymiaru etatu, a obniżenie wynagrodzenia jest pomysłem 18% firm. Na nie przedłużanie umów na czas określony decyduje się 15% firm. Wiele firm stara się radzić sobie z kryzysem poprzez oszczędności na innych polach np. wstrzymując planowane awanse, podwyżki, premie, bonusy uznaniowe, obniżając wydatki na marketing, zmniejszenie bądź zawieszenie szkoleń. Tego typu rozwiązania wprowadza 12% firm.

W dalszym ciągu redukcję etatów rozważa 13% firm (w pierwszej edycji badania niewiele mniej, bo 15%). Ten niewielki spadek również może napawać optymizmem.  Redukcja etatów przyjmie w 62% formę zwolnień indywidulanych, a pozostałe 38% zmniejszy liczbę pracowników tymczasowych. W sytuacji redukcji etatów 50% firm decyduje się na wspierania odchodzących pracowników zasobami organizacji. Niewiele, bo tylko 4% skorzysta ze wsparcia Urzędu Pracy i taki sam odsetek zamierza skorzystać z zewnętrznej firmy doradczej. W przypadku 31% decyzje jeszcze nie zapadły.

 

METODOLOGIA
W drugiej edycji badania o rekrutacjach w czasie pandemii wzięło udział 127 osób. Zróżnicowanie pod względem branż jest naprawdę duże. Najliczniejszą grupę ankietowanych stanowią osoby z branży IT (16%) oraz produkcji (13%). Firmy zatrudniające powyżej 1000 pracowników stanowią 29% badanych. 23% ankietowanych pracuje w firmach, których liczba pracowników mieści się w przedziale 201-500 osób. Najmniej liczną grupą są firmy zatrudniające poniżej 50 pracowników (13%).

 

opracowała Katarzyna Pawłowska, Lee Hecht Harrison Polska

Podobają Ci się nasze artykuły?

Zapisz się do newslettera!

Najciekawsze teksty dostaniesz jako pierwszy

Zapisz się

Następny Artykuł
Powrót do normalności. Ale jakiej?

Ostatnie artykuły